Con số 2.000 tỷ USD không phải là ảo ảnh mà là mục tiêu thực tế của nền kinh tế số ASEAN vào năm 2030. Đây là bước nhảy vọt gấp đôi giá trị hiện tại, đánh dấu sự chuyển mình ngoạn mục từ một thị trường phân mảnh thành một khối thống nhất. Hiệp định khung về Kinh tế số ASEAN (DEFA) vừa chính thức được ký kết vào ngày 14-11/2024 trong khuôn khổ Hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 49 đã châm ngòi cho cuộc cách mạng này. Biên giới địa lý dần trở nên vô hình khi các rào cản kỹ thuật số bị dỡ bỏ hoàn toàn.

Điều khiến GS.TS Vũ Minh Khương nhận định đây là kỷ nguyên 'một quốc gia kỹ thuật số' nằm ở khả năng liên thông hệ thống đột phá. Bạn có thể cảm nhận sự tiện lợi khi gọi điện thoại hoặc thực hiện giao dịch thanh toán số giữa các nước thành viên mà chẳng khác gì đang ở nhà. Cơ chế xác thực điện tử mới mẻ cho phép doanh nghiệp chỉ cần quét mã định danh (ID) của đối tác để chốt đơn, loại bỏ hẳn quy trình ngân hàng bảo lãnh rườm rà trước đây. Sự tin cậy được xây dựng trên dữ liệu số thay vì thủ tục hành chính cồng kềnh.

Lợi ích cụ thể nhất mà doanh nghiệp Việt Nam và các đối tác khu vực đang hướng tới là việc hải quan chuyển hoàn toàn sang dữ liệu số. Thay vì nộp nhiều bộ hồ sơ giấy tờ phức tạp gây tốn kém và chậm trễ, mọi thứ giờ đây được xử lý tự động qua hệ thống tích hợp. TS Majo George từ UEF nhấn mạnh rằng DEFA là thỏa thuận đầu tiên trên quy mô toàn khu vực thiết kế để các hệ thống quy định, tiêu chuẩn chữ ký điện tử và thanh toán vận hành cùng nhau. Điều này đồng nghĩa với việc chi phí logistics sẽ giảm đáng kể, giúp hàng hóa lưu thông nhanh hơn bao giờ hết.

Khi biên giới số biến mất, câu hỏi đặt ra không còn là liệu chúng ta có sẵn sàng hay không, mà là làm thế nào để tận dụng tối đa dòng chảy vốn và công nghệ này trước khi đối thủ cạnh tranh vượt lên phía trước.



